*** ذاکری : از منظر حقوقی، هر فردی که با اختلال قمار درگیر است، از برخی حقوق بنیادین برخوردار است که عبارتند از اینکه حق دسترسی به خدمات درمانی و توانبخشی و استفاده از خدمات روانپزشکی و روانشناسی بدون تبعیض ، حق حفظ محرمانگی اطلاعات پزشکی و روانشناختی؛ اطلاعات مربوط به درمان نباید بدون مجوز […]
*** ذاکری : از منظر حقوقی، هر فردی که با اختلال قمار درگیر است، از برخی حقوق بنیادین برخوردار است که عبارتند از اینکه حق دسترسی به خدمات درمانی و توانبخشی و استفاده از خدمات روانپزشکی و روانشناسی بدون تبعیض ، حق حفظ محرمانگی اطلاعات پزشکی و روانشناختی؛ اطلاعات مربوط به درمان نباید بدون مجوز قانونی یا رضایت فرد افشا شود ، حق برخورداری از کرامت انسانی؛ افراد مبتلا نباید به دلیل بیماری مورد تحقیر، انگ اجتماعی یا تبعیض قرار گیرند و حق دریافت آموزش و آگاهی درباره بیماری، روشهای درمان و راهکارهای پیشگیری از عود ، می باشد
***خانوادهها باید به جای سرزنش و طرد، فرد مبتلا را برای مراجعه به روانشناس یا روانپزشک تشویق کنند. همچنین رسانهها، مدارس و دانشگاهها میتوانند با آموزش عمومی درباره خطرات قمار و شیوههای پیشگیری، نقش مؤثری در کاهش این آسیب ایفا کنند
حامی عدالت : در سالهای اخیر، با گسترش سایتهای شرطبندی، بازیهای آنلاین و تبلیغات گسترده در فضای مجازی، قمار بیش از گذشته در دسترس افراد قرار گرفته است. بسیاری تصور میکنند قمار تنها یک سرگرمی یا راهی برای کسب درآمد است، اما واقعیت این است که برای برخی افراد، این رفتار به یک اختلال روانپزشکی تبدیل میشود که میتواند خانواده، شغل، روابط اجتماعی و سلامت روان آنها را به شدت تحت تأثیر قرار دهد لذا با توجه به اهمیت موضوع حامی عدالت در اینباره با دکتر آمنه ذاکری ، روانشناس گفت و گو کرده است.
ذاکری در اینباره می گوید : همه افرادی که قمار میکنند، به اختلال قمار مبتلا نمیشوند. مشکل از جایی آغاز میشود که فرد دیگر نتواند رفتار خود را کنترل کند. او با وجود ضررهای مالی، اختلافات خانوادگی و مشکلات شغلی، همچنان به قمار ادامه میدهد و تصور میکند با یک برد بزرگ میتواند تمام باختهای گذشته را جبران کند. این چرخه معیوب، فرد را روزبهروز بیشتر درگیر میکند و خروج از آن دشوارتر میشود.
وی بیان کرد : افراد مبتلا به اختلال قمار معمولاً به طور مداوم به قمار فکر میکنند، مبالغ بیشتری را برای تجربه هیجان شرطبندی میکنند، پس از هر باخت تلاش میکنند با قمار دوباره ضرر خود را جبران کنند و گاهی برای تأمین هزینههای قمار، به قرض گرفتن، فروش اموال یا پنهانکاری از خانواده روی میآورند. در موارد شدید، این اختلال میتواند زمینهساز افسردگی، اضطراب، فروپاشی خانواده و حتی افکار خودکشی شود.
*** آثار قمار تنها متوجه فرد نیست
این روانشناس متذکر شد : آثار قمار تنها متوجه فرد نیست. افزایش بدهی، اختلافات خانوادگی، کاهش بهرهوری شغلی، ترک تحصیل، ارتکاب برخی جرایم مالی و آسیب به امنیت اقتصادی خانواده، از پیامدهای اجتماعی این اختلال است لذا به همین دلیل، مقابله با قمار صرفاً وظیفه نظام سلامت نیست، بلکه نیازمند همکاری نهادهای حقوقی، قضایی، فرهنگی و آموزشی نیز هست.
ذاکری متذکر شد : نکتهای که کمتر به آن پرداخته میشود، حقوق افرادی است که به اختلال قمار مبتلا هستند. این افراد، پیش از هر چیز، بیمار محسوب میشوند و حق دارند به خدمات درمانی و روانشناختی مناسب دسترسی داشته باشند. نگاه صرفاً تنبیهی، بدون توجه به درمان، معمولاً به کاهش این آسیب منجر نمیشود.
وی اظهار کرد : از منظر حقوقی، هر فردی که با اختلال قمار درگیر است، از برخی حقوق بنیادین برخوردار است که عبارتند از اینکه حق دسترسی به خدمات درمانی و توانبخشی و استفاده از خدمات روانپزشکی و روانشناسی بدون تبعیض ، حق حفظ محرمانگی اطلاعات پزشکی و روانشناختی؛ اطلاعات مربوط به درمان نباید بدون مجوز قانونی یا رضایت فرد افشا شود ، حق برخورداری از کرامت انسانی؛ افراد مبتلا نباید به دلیل بیماری مورد تحقیر، انگ اجتماعی یا تبعیض قرار گیرند و حق دریافت آموزش و آگاهی درباره بیماری، روشهای درمان و راهکارهای پیشگیری از عود ، می باشد.
این روانشناس ادامه داد : درعین حال، برخورداری از این حقوق به معنای معافیت از مسئولیتهای قانونی نیست. اگر فرد در جریان قمار مرتکب جرم مستقلی مانند کلاهبرداری، جعل، سرقت، پولشویی یا جرایم مالی شود، مطابق قوانین کشور مسئول اعمال خود خواهد بود.
ذاکری افزود :با این حال، در برخی پروندهها، ابتلا به اختلال روانی میتواند از جمله موضوعاتی باشد که دادگاه برای ارزیابی وضعیت روانی متهم و تصمیمگیری درباره مسئولیت کیفری یا اقدامات درمانی، نظر کارشناسان پزشکی قانونی و متخصصان سلامت روان را نیز مدنظر قرار دهد.
وی اشاره کرد : خانوادهها باید به جای سرزنش و طرد، فرد مبتلا را برای مراجعه به روانشناس یا روانپزشک تشویق کنند. همچنین رسانهها، مدارس و دانشگاهها میتوانند با آموزش عمومی درباره خطرات قمار و شیوههای پیشگیری، نقش مؤثری در کاهش این آسیب ایفا کنند.
این روانشناس اضافه کرد : از سوی دیگر، تقویت نظارت بر فعالیت سایتهای شرطبندی غیرقانونی، افزایش سواد رسانهای، حمایت از برنامههای درمان اعتیادهای رفتاری و توسعه خدمات سلامت روان، از مهمترین اقداماتی است که میتواند به کاهش آسیبهای ناشی از اختلال قمار کمک کند.
وی عنوان کرد : اختلال قمار تنها یک مشکل فردی نیست؛ بلکه مسئلهای است که سلامت روان، بنیان خانواده، امنیت اقتصادی و نظم اجتماعی را تحت تأثیر قرار میدهد.
ذاکری در پایان گفت : مقابله مؤثر با این پدیده، نیازمند نگاهی جامع است؛ نگاهی که در آن، قانون از جامعه در برابر فعالیتهای مجرمانه محافظت کند و همزمان، افراد مبتلا نیز به عنوان بیمار، از حق درمان، حمایت و بازگشت به زندگی سالم برخوردار باشند. عدالت زمانی بهدرستی محقق میشود که در کنار اجرای قانون، فرصت درمان و بازتوانی نیز برای افراد آسیبدیده فراهم شود.

Tuesday, 20 October , 2026